
De paus in Zuid-Amerika: „Een teken van de Aanwezigheid die levens verandert”
Leo XIV is begonnen aan zijn bezoek aan Uruguay, Argentinië en Peru, „een kans om de gemeenschap die ons verenigt te herontdekken en te beseffen hoe een ontmoeting met Christus ons leven en de samenleving als geheel kan veranderen.” Van CL-ArgentiniëOp dit bijzondere moment in de geschiedenis van Argentinië, dat gekenmerkt wordt door zoveel sociale, politieke en economische tegenstellingen, ontvangen we het geweldige nieuws van het bezoek van de paus aan Uruguay, Peru en ons eigen land. Deze buitengewone gebeurtenis, die zich al bijna 40 jaar niet meer heeft voorgedaan, roept bij ons een vraag op: wat verwachten wij, als christenen en als Argentijnen, van zijn bezoek?
Niet minder belangrijk is het feit dat de Opvolger van Petrus, midden in het digitale tijdperk, de weg van zijn voorgangers voortzet en persoonlijk reist om de missie te vervullen die inherent is aan zijn ambt: ons te sterken in het geloof. Een geloof dat niet wordt gereduceerd tot een morele regel of een sentimentele uiting, maar een levende herinnering is aan Christus die hier en nu aanwezig is. En daarom is het een nieuwe manier om alles te beleven, een manier die het geloof niet loskoppelt van het leven maar zich bezighoudt met de geschiedenis, met de eisen en problemen van het leven en de samenleving.
Leo XIV komt ons tegemoet, en zijn aanwezigheid wakkert ons bewustzijn opnieuw aan van wat ons verenigt, voorbij alle verdeeldheid die vandaag de dag lijkt te heersen. In Petrus erkent de Kerk het zichtbare beginsel van haar eenheid. Terwijl hij reist en in contact komt met de volkeren die hij bezoekt wijst de paus ons op de weg van de christelijke ervaring; hij laat ons zien dat woorden niet volstaan maar dat we menselijke ontmoetingen nodig hebben voor onze persoonlijke en gezamenlijke reis. Hij nodigt ons uit om onze zending te beleven als de meest fundamentele taak van ons bestaan: „Ga en verkondig.”
Zoals Leo XIV ons zelf in herinnering bracht: als er één ding is dat de wereld vandaag nodig heeft dan is het wel gemeenschap. In onze ervaring krijgt dit concrete vorm in de vriendschap die wij delen. Christus is nog steeds aanwezig en aan het werk in de geschiedenis als de gebeurtenis van onze gemeenschap die niet alleen voortkomt uit onze gedeelde banden maar uit onze ontmoeting met Hem. Het is daarom niet iets verafgelegen of beperkt tot het verleden, overgelaten aan onze interpretatie of ons gevoel. Het woord „gemeenschap“ drukt de diepe eenheid uit die voortkomt uit ons toebehoren aan Christus – met Hem en onder elkaar – en is de enige echte ervaring die in staat is de muren die ons scheiden te doorbreken en de verdeeldheid die ons uit elkaar drijft te overbruggen. Het is de bron van ware sociale vriendschap, de openbare, dynamische en concrete uitdrukking van broederschap, gegrondvest op de erkenning van onze gemeenschappelijke waardigheid als kinderen van God, voorbij alle verscheidenheid, afscheiding of conflict. God komt ons tegemoet – als een gebeurtenis, een blik en een ervaring – en wekt in ieder van ons het verlangen om bemind te worden en te beminnen. Dit nieuwe zelfbewustzijn doordringt en daagt elke vorm van analyse uit – sociologisch, economisch of politiek – overstijgt de logica van de macht en herinnert ons aan onze persoonlijke en gedeelde verantwoordelijkheid voor een vaderland dat in staat is iedereen zonder uitzondering te omarmen.
Afgelopen augustus zei Leo XIV tegen ons tijdens de Rimini-Meeting: „De katholieke cultuur moet tegenover het valse realisme, dat gedachten, woorden en naties opnieuw bewapent, het realisme van de barmhartigheid stellen, dat erkent dat er geen vijanden kunnen zijn en dat iedereen, zelfs onze tegenstanders, broeders of zusters zijn die we in de ogen moeten kijken en in waarheid moeten ontmoeten.” De historische omstandigheden die wij doormaken, doen de meest menselijke vragen en een oneindig verlangen naar zingeving, gerechtigheid en vrede weer oplaaien. Onze hoop hangt echter niet af van een verandering in de omstandigheden maar van de transformatie die Gods liefde, tot uitdrukking gebracht in het kruis van Christus, in ons leven en, via ons, in onze relaties en in de samenleving teweeg kan brengen.
Sociale verandering begint daarom met de persoonlijke bekering van ieder individu, hetgeen zich vertaalt in een concrete transformatie van onze relaties. Zoals de paus ons in Rimini nogmaals in herinnering bracht zijn wij geroepen om „ons samenleven te bevrijden van wantrouwen, de cultuur van arrogantie, het onderwijs van ideologie, het werk van de afgoderij van de winst, en de technologie en de financiën van de handel in de dood“, en om „onrechtvaardige machtsstructuren die ten grondslag liggen aan armoede, ongelijkheid, oorlog en milieurampen“ te ontmaskeren.
Met de wens om onze historische verantwoordelijkheid persoonlijk op ons te nemen zien we onze ontmoeting met de Heilige Vader tegemoet als bedelaars, met openheid en bereidheid om te luisteren, opdat Christus ons moge veranderen en opdat Zijn liefde zich via onze vriendschap over de hele wereld moge verspreiden, binnen de bredere gemeenschap van de Kerk, ten dienste van een mensheid die hongert en dorst naar gerechtigheid.
Communione e Liberazione Argentinië